ViNaLaw
Phone:
LIÊN HỆ
Planets Forum WORLD Hop Dong Van Ban Xu PhAT Thue ca nhan

 

Hội đồng Hiến pháp hay Hội đồng bảo hiến - Ngày 05/03/2013

Hội đồng Hiến pháp hay Hội đồng bảo hiến

Ths.Ls.Phan Thông Anh - Ủy viên Ban Thường vụ - Trưởng cơ quan Đại diện Liên đoàn Luật sư Việt Nam tại TPHCM

            Tinh thần bảo vệ hiến pháp đã được hình thành ngay trong bản Hiến pháp đầu tiên của nước ta (Điều 70 - Hiến pháp 1946) và chỉ mới dừng lại là sự quy định giới hạn việc sửa đổi Hiến pháp để tránh việc sửa đổi Hiến pháp một cách tùy tiện và cũng chưa đặt ra một mô hình chuyên trách thực hiện chức năng bảo vệ hiến pháp. Từ đó đến nay, mặc dù chúng ta vẫn chưa có cơ quan chuyên trách bảo vệ Hiến pháp song hoạt động bảo vệ Hiến pháp được giao cho nhiều cơ quan khác nhau thông qua quy định về hoạt động giám sát, kiểm tra, thanh tra của Quốc hội, các cơ quan của Quốc hội, Chính phủ, các cơ quan của Chính phủ, Toà án nhân dân Tối cao, Viện kiểm sát nhân dân Tối cao, Hội đồng nhân dân, Uỷ ban nhân dân các cấp trong việc đình chỉ, sửa đổi, bãi bỏ các văn bản quy phạm pháp luật dưới luật nhưng hiệu lực, hiệu quả chưa cao. Tuy nhiên, việc giao trách nhiệm bảo hiến cho nhiều cơ quan đã khiến cho hoạt động này chưa thực sự hiệu quả trên thực tế, hiện tượng vi hiến xảy ra nhưng chưa được xử lý, khắc phục triệt để. Do đó, có nhiều ý kiến cho rằng, đã đến lúc phải thành lập nên một cơ quan bảo hiến ở Việt Nam.

            Dự thảo sửa đổi Hiến pháp 1992 đã được Quốc hội ban hành rộng rãi lấy ý kiến nhân dân, sửa đổi Hiến pháp lần nay có nhiều điểm mới trong đó quan điểm thành lập "Hội đồng Hiến pháp" hiện nay có nhiều quan điểm khác nhau về  mô hình có quan điểm cho rằng nên thành lập "Tòa án Hiến pháp" hơn là thành lập " Hội đồng Hiến pháp".Theo chúng tôi muốn thành lập theo mô hình nào nên bất đầu từ các gốc là cơ quan này sẽ thực hiện các công việc gì để tính toán cho thích hợp. 

Điều 120 dự thảo sửa đổi Hiến pháp quy định như sau:

1. Hội đồng Hiến pháp là cơ quan do Quốc hội thành lập, gồm Chủ tịch, các Phó Chủ tịch và các Ủy viên.

2. Hội đồng Hiến pháp kiểm tra tính hợp hiến của các văn bản quy phạm pháp luật do Quốc hội, Chủ tịch nước, Ủy ban thường vụ Quốc hội, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, Tòa án Nhân dân tối cao, Viện kiểm sát Nhân dân tối cao ban hành; kiến nghị Quốc hội xem xét lại văn bản quy phạm pháp luật của mình khi phát hiện có vi phạm Hiến pháp; yêu cầu Chủ tịch nước, Ủy ban thường vụ Quốc hội, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, Tòa án Nhân dân tối cao, Viện kiểm sát Nhân dân tối cao sửa đổi, bổ sung văn bản quy phạm pháp luật của mình hoặc đề nghị cơ quan có thẩm quyền hủy bỏ văn bản vi phạm Hiến pháp; kiểm tra tính hợp hiến của điều ước quốc tế được ký kết nhân danh Nhà nước trước khi trình Quốc hội, Chủ tịch nước phê chuẩn.

3. Tổ chức, nhiệm vụ, quyền hạn cụ thể của Hội đồng Hiến pháp và số lượng, nhiệm kỳ của thành viên Hội đồng Hiến pháp do luật định.

            Tiếp cận theo nội dung dự thảo cho chúng ta thấy Ban soạn thảo sửa đổi Hiến pháp 1992 chỉ đang dừng lại hay nói một cách khác hạn chế phạm vi hoạt động của cơ quan này với việc "phát hiện - kiến nghị " xử lý đối với các VBQPPL có vi phạm Hiến pháp và  "kiểm tra tính hợp hiến đối với các điều ước quốc tế trước khi trình Quốc hội và Chủ tịch nước phê chuẩn"

            Chúng tôi cho rằng sự đóng khung giới hạn về nhiệm vụ của cơ quan bảo hiến như thế là không ổn, chưa thể đáp ứng được tình hình tuân thủ Hiến pháp và yêu cầu đòi hỏi xây dựng nhà nước pháp quyền hiện nay.

            Nếu như vừa rồi Cục kiểm tra văn bản pháp luật Bộ Tư pháp không mạnh tay thì văn bản quy định " người lùn và ngực lép"  sẽ không được cấp bằng lái xe gắn máy do Bộ Y tế ban hành hay quy định "tất cả xã viên hợp tác xã vận tải phải chuyển quyền sở hữu tài sản xe ô tô của mình vào hợp tác xã vận tải " thì mới được hợp tác kinh doanh vận tải của Bộ giao thông vận tải sẽ được thực thi gây ra không biết bao nhiêu khốn đốn cho người dân hoặc quy định “Chứng minh nhân dân phải có tên cha mẹ không tạo ra sự đồng thuận lớn của nhân dân... Chặng đường đấu tranh để chấm dứt hiệu lực các văn bản quy định như thế hết sức khó khăn, vừa thuyết phục, vừa hiệp thương bởi vì quyền hạn của Cục kiểm tra văn bản pháp luật Bô Tư pháp không thể làm gì khác ngoài việc " phát hiện - thuyết phục - hiệp thương và kiến nghị"

            Chúng tôi cho rằng cơ quan bảo hiến được thành lập sắp tới cần xem xét một cách thấu đáo về mô hình, về chức năng nhiệm vụ, về cơ cấu tổ chức bộ máy, về quyền lực xử lý các Văn bản QPPL vi phạm hiến pháp và về mức chế tài đối với hành vi vi phạm hiến pháp yêu cầu Tòa án nhân dân có thẩm quyền xét xử việc bồi thường thiệt hại (nếu có)  để đảm bảo tính hiệu quả của cơ quan này trong quá trình thực thi nhiệm vụ bảo vệ Hiến pháp và chúng tôi xin có một số ý kiến kiến nghị quy định về cơ quan bảo hiến như sau :

            Về tên gọi: Quan niệm về bảo hiến, theo nghĩa rộng là gồm các hoạt động phòng ngừa vi phạm Hiến pháp. Còn theo nghĩa hẹp, thuật ngữ bảo hiến được đồng nghĩa với thuật ngữ tài phán Hiến pháp.Với quan niệm như thế, có thể khẳng định rằng, hiện nay ở Việt Nam đã tồn tại cơ chế bảo hiến (theo nghĩa rộng), tuy nhiên chưa có cơ chế tài phán Hiến pháp. Song, đáng chú ý là, với cơ chế hiện nay, việc đảm bảo tính hợp hiến của các đạo luật chỉ đặt ra trong quá trình soạn thảo văn bản, và một khi dự thảo luật đã được Quốc hội thông qua thì mặc định được hiểu là đã đảm bảo tính hợp hiến. Không một thiết chế chính thức nào ở Việt Nam được quyền xác định một đạo luật đã được Quốc hội thông qua là vi hiến. Trong khi, việc Quốc hội ban hành đạo luật có dấu hiệu chưa hoàn toàn phù hợp với tinh thần của Hiến pháp là điều hoàn toàn có thể xảy ra. Chính vì vậy, nếu gọi là Hội đồng Hiến pháp sẽ không nêu bật lên được nhiệm vụ của cơ quan này theo chúng tôi nên gọi là Hội đồng bảo Hiến là phù hợp hơn.

            Về tổ chức bộ máy: Do Quốc hội thành lập gồm chủ tịch, phó chủ tịch và các ủy viên. Chủ tịch Hội đồng bảo Hiến là Chủ tịch nước và các thành viên còn lại được Quốc hội bầu theo đề nghị của Chủ tịch nước. Sở dĩ chúng tôi đề nghị giao Chủ tịch nước làm Chủ tịch Hội đồng bảo Hiến vì vai trò của Chủ tịch nước hiện nay không phải là người đứng đầu hành pháp mà việc ban hành các văn bản QPPL có vi phạm hiến pháp hiện chủ yếu rơi vào các cơ quan hành pháp. Bên cạnh đó, Hiến pháp 1992 cũng trao quyền cho Chủ tịch nước khi ban hành Lệnh công bố Luật được phép đồng ý hay không đồng ý với Luật của quốc hội ban hành, nhưng trên thực tế chưa có tiền lệ nào về việc này. Do đó, Chủ tịch nước làm nhiệm vụ Chủ tịch Hội đồng bảo hiến sẽ phát huy tối đa “quyền phủ quyết” này.

            Nhiệm kỳ của Hội đồng bảo Hiến: Nếu theo đúng nguyên tắc Quốc hội là quyền lực tối thượng thì nhiệm kỳ của Hội đồng bảo hiến cũng không vượt quá nhiệm kỳ quốc hội. Nhưng chúng tôi cũng băn khoăn rằng sự thay đổi nhiệm kỳ cũng sẽ gây ra sự xáo trộn trong tổ chức Hội đồng bảo hiến. Vì vậy về câu chữ chúng tôi đề nghị về nguyên tắc nhiệm kỳ của Hội đồng bảo hiến theo nhiệm kỳ của Chủ tịch nước làm sáng tỏ hơn trách nhiệm và trọng trách của Hội đồng bảo hiến, qua đó vẫn không ảnh hưởng đến quyền lực tối thượng của Quốc hội.

            Về các chức danh cơ bản của Hội đồng hiến pháp (Bao gồm Chủ tịch – Phó chủ tịch - Ủy viên): Dự thảo hiến pháp cũng không đề cập đến vấn đề này, vì cho rằng để cho Luật định giải quyết vấn đề này là phù hợp. Chúng tôi không đồng ý, vì thực tế là những chức danh này quyết định lớn đến hiệu quả cũng như chức năng của Hội đồng bảo hiến, và nó là một vấn đề cực kỳ thiết yếu. Chúng tôi đề nghị, các chức danh bao gồm các Phó chủ tịch và Ủy viên do Quốc hội bầu theo đề nghị của chủ tịch nước, điều kiện là Phó chủ tịch và Ủy viên không nhất thiết phải là Đại biểu quốc hội để tránh tình trạng “tương tác lợi ích” dẫn đến việc “không dám” hoặc “cả nể” cùng với vấn đề “kiêm nhiệm” làm cho hoạt động bảo hiến bị suy giảm.

Về chức năng nhiệm vụ:

(i) Kiểm tra tính hợp hiến của các văn bản quy phạm pháp luật các văn bản quy phạm pháp luật do Quốc hội, Chủ tịch nước, Ủy ban thường vụ Quốc hội, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, Tòa án Nhân dân tối cao, Viện kiểm sát Nhân dân tối cao ban hành;

(ii) Đình chỉ việc thi hành văn bản Luật của Quốc hội, Pháp lệnh của UBTVQH ban hành trái với Hiến Pháp và trình Quốc hội quyết định việc bãi bỏ văn bản đó tại kỳ họp gần nhất;

(iii) Bãi bỏ các văn bản quy phạm pháp luật của Chủ tịch nước Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, Tòa án Nhân dân tối cao, Viện kiểm sát Nhân dân tối cao trái với Hiến pháp, pháp lệnh, nghị quyết của Ủy ban thường vụ Quốc hội;

(iv) Yêu cầu cơ quan Tòa án nhân dân có thẩm quyền xem xét việc bồi thường thiệt hại của các tổ chức cá nhân (nếu có) phát sinh từ các văn bản quy phạm pháp luật của các cơ quan nêu trên gây ra thiệt hại. 

 (v) Kiểm tra tính hợp hiến của điều ước quốc tế được ký kết nhân danh Nhà nước trước khi trình Quốc hội, Chủ tịch nước phê chuẩn.

(vi) Thực hiện nhiệm vụ giải thích Hiến pháp và Luật : nhiệm vụ này trước đấy là của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, qua theo dõi từ lúc thành lập nước đến này Ủy ban Thường vụ Quốc hội chỉ giải thích Luật có hai lần: về thời hạn thanh toán trong Luật thương mại 1997 và về Văn bản do kiểm toán nhà nước ban hành là văn bản pháp luật. Chuyển giao nhiệm vụ này cho Hội đồng Bảo Hiến là phù hợp, tạo điều kiện cho UBTVQH có thời gian thực hiện những nhiệm vụ còn lại.

            Nếu quy định chức năng nhiệm vụ như trên được hiểu. Vị trí của Hội đồng bảo Hiến chỉ có dưới Quốc hội và Hội đồng này có quyền hạn cao hơn tất cả các cơ quan trong tổ chức bộ máy hành chính nhà nước khác. Theo chúng tôi cần quy định giao quyền lực cho Hội đồng bảo Hiến mạnh mẽ theo chức năng nhiệm vụ như trên thì cơ quan này mới có thể phát huy được vai trò của cơ quan bảo vệ Hiến pháp, việc thượng tôn pháp luật của các cơ quan nhà nước sẽ có một trật tự, lộ trình xây dựng nhà nước pháp quyền sẽ có cơ may rút ngắn dần, hệ thống pháp luật sẽ được vận hành tốt hơn./.   

Nguồn : Chuyên đề  Doanh nhân Pháp luật - Bộ Tư pháp số 116 ngày 05/03/2013


<< Back | Hỗ trợ trực tuyến


Các tin khác

 

TRA CỨU VĂN BẢN

 

HỎI ĐÁP

 

BẢO HIỂM NGHỀ NGHIỆP

 

ĐẶT LỊCH HẸN


 

THÔNG BÁO MỚI

Thư ngõ chương trình tìm chút thanh thản 8

 

TIN TỨC MỚI

LUẬT SỬA ĐỔI, BỔ SUNG MỘT SỐ ĐIỀU CỦA LUẬT THUẾ THU NHẬP CÁ NHÂN
Thế chấp nhà: Không được hiểu bất lợi cho dân
NGHỊ ĐỊNH 100/2008/NĐ-CP QUY ĐỊNH CHI TIẾT MỘT SỐ ĐIỀU CỦA LUẬT THUẾ THU NHẬP CÁ NHÂN
LUẬT XỬ LÝ VI PHẠM HÀNH CHÍNH
NGHỊ ĐỊNH SỐ 85/2007/NĐ-CP QUY ĐỊNH CHI TIẾT THI HÀNH MỘT SỐ ĐIỀU CỦA LUẬT QUẢN LÝ THUẾ VÀ NGHỊ ĐỊNH SỐ 100/2008/NĐ-CP
NGHỊ ĐỊNH 55/2009/NĐ-CP NGÀY 10 THÁNG 06 NĂM 2009 QUY ĐỊNH XỬ PHẠT VI PHẠM HÀNH CHÍNH VỀ BÌNH ĐẲNG GIỚI
NĐ 106/2010/NĐ-CP SỬA ĐỔI, BỔ SUNG MỘT SỐ ĐIỀU CỦA NGHỊ ĐỊNH SỐ 85/2007/NĐ-CP NGÀY 25 THÁNG 5 NĂM 2007
NGHỊ ĐỊNH 91/2012/NĐ-CP QUY ĐỊNH XỬ PHẠT VI PHẠM HÀNH CHÍNH VỀ AN TOÀN THỰC PHẨM
THÔNG TƯ 160/2009/TT-BTC HƯỚNG DẪN MIỄN THUẾ THU NHẬP CÁ NHÂN NĂM 2009 THEO NGHỊ QUYẾT SỐ 32/2009/QH12 NGÀY 19/6/2009 CỦA QUỐC HỘI
NGHỊ ĐỊNH SỐ 105/2009/NĐ-CP NGÀY 11 THÁNG 11 NĂM 2009 VỀ XỬ PHẠT VI PHẠM HÀNH CHÍNH TRONG LĨNH VỰC ĐẤT ĐAI
THÔNG TƯ 161/2009/TT-BTC NGÀY 12 THÁNG 08 NĂM 2009 HƯỚNG DẪN VỀ THUẾ THU NHẬP CÁ NHÂN ĐỐI VỚI MỘT SỐ TRƯỜNG HỢP CHUYỂN NHƯỢNG, NHẬN THỪA KẾ, NHẬN QUÀ TẶNG LÀ BẤT ĐỘNG SẢN
NGHỊ ĐỊNH SỐ 49/2009/NĐ-CP NGÀY 21 THÁNG 05 NĂM 2009 QUY ĐỊNH VỀ XỬ PHẠT VI PHẠM HÀNH CHÍNH TRONG HOẠT ĐỘNG CHUYỂN GIAO CÔNG NGHỆ
THÔNG TƯ LIÊN TỊCH 19/2009/TTLT-BTC-BNV NGÀY 02 THÁNG 02 NĂM 2009 HƯỚNG DẪN CHẾ ĐỘ THU NỘP THUẾ THU NHẬP CÁ NHÂN ĐỐI VỚI NGƯỜI LÀM VIỆC TRONG TỔ CHỨC CƠ YẾU
NGHỊ ĐỊNH 62/2010/NĐ-CP SỬA ĐỔI, BỔ SUNG MỘT SỐ ĐIỀU CỦA NGHỊ ĐỊNH SỐ 53/2007/NĐ-CP NGÀY 04 THÁNG 4 NĂM 2007 CỦA CHÍNH PHỦ QUY ĐỊNH XỬ PHẠT VI PHẠM HÀNH CHÍNH TRONG LĨNH VỰC KẾ HOẠCH VÀ ĐẦU TƯ
THÔNG TƯ LIÊN TỊCH 123/2008/TTLT-BTC-BCA NGÀY 16 THÁNG 12 NĂM 2008 HƯỚNG DẪN CHẾ ĐỘ THU NỘP THUẾ THU NHẬP CÁ NHÂN ĐỐI VỚI SỸ QUAN, HẠ SỸ QUAN, CÔNG NHÂN, VIÊN CHỨC HƯỞNG LƯƠNG THUỘC BỘ CÔNG AN
NGHỊ ĐỊNH 104/2011/NĐ-CP QUY ĐỊNH XỬ PHẠT VI PHẠM HÀNH CHÍNH VỀ KINH DOANH XĂNG DẦU
THÔNG TƯ LIÊN TỊCH SỐ 122/2008/TTLT-BTC-BQP HƯỚNG DẪN CHẾ ĐỘ THU NỘP THUẾ THU NHẬP CÁ NHÂN ĐỐI VỚI CÁC ĐỐI TƯỢNG HƯỞNG LƯƠNG THUỘC BỘ QUỐC PHÒNG
NGHỊ ĐỊNH 114/2011/NĐ-CP QUY ĐỊNH VỀ MẪU BIỂU TRONG XỬ PHẠT VI PHẠM HÀNH CHÍNH CỦA BỘ ĐỘI BIÊN PHÒNG, CẢNH SÁT BIỂN
THÔNG TƯ 55/2007/TT-BTC NGÀY 29 THÁNG 5 NĂM 2007 HƯỚNG DẪN MIỄN THUẾ THU NHẬP CÁ NHÂN ĐỐI VỚI CHUYÊN GIA NƯỚC NGOÀI THỰC HIỆN CHƯƠNG TRÌNH, DỰ ÁN VIỆN TRỢ PHI CHÍNH PHỦ NƯỚC NGOÀI TẠI VIỆT NAM
NGHỊ ĐỊNH 76/2010/NĐ-CP SỬA ĐỔI, BỔ SUNG ĐIỀU 11 NGHỊ ĐỊNH SỐ 06/2009/NĐ-CP NGÀY 22 THÁNG 01 NĂM 2009 CỦA CHÍNH PHỦ VỀ XỬ PHẠT VI PHẠM HÀNH CHÍNH TRONG LĨNH VỰC SẢN XUẤT, KINH DOANH RƯỢU VÀ THUỐC LÁ

 

VBPL-HIỆU LỰC VĂN BẢN

Văn Bản Hiệu Lực 14.2016
Văn Bản Hiệu Lực 13.2016
Văn Bản Hiệu Lực 12.2016
Văn Bản Hiệu Lực 11.2016
Văn Bản Hiệu Lực 10.2016
Văn Bản Hiệu Lực 09.2016
Văn Bản Hiệu Lực 08.2016
Văn Bản Hiệu Lực 07.2016
Văn Bản Hiệu Lực 06.2016
Văn Bản Hiệu Lực 05.2016
Văn Bản Hiệu Lực 04.2016
Văn Bản Hiệu Lực 03.2016
Văn Bản Hiệu Lực 02.2016
Văn Bản Hiệu Lực 01.2016

 

THÀNH VIÊN CÔNG TY


TS. LS. Phan Thông Anh


Ths. Ls. Trần Thị Minh Nguyệt


Ths. Ls. Trương Công Khoa


Ths. Ls. Lê Hồng Sinh


Ls. Vũ Hồng Thành


Ls. Đỗ Hoàng Minh


Ls. Nguyễn Trần Khoa


Ls. Nguyễn Trần Phú Ngọc Hiếu


Ls. Nguyễn Thị Minh Thủy


 

BIỂU MẪU

 

 

DỊCH VỤ PHÁP LÝ

 

 

DOWNLOAD PHẦN MỀM

 

 

HỖ TRỢ TRỰC TUYẾN

 

 

THỐNG KÊ

 

  • Tổng số đang online  : 23
    Tổng số lượt truy cập : 1,577,117

 

VIDEO CLIP

  • Chuyến thăm tặng quà tết cho bà con thị xã Đồng Xoài
  • Chuyến thăm tặng quà tết cho bà con huyện Hớn Quản
  • Truyền hình bình phước